Οι πρόσφατες μεγάλες αλλά ατελέσφορες κινητοποιήσεις του αγροτικού κόσμου, μας γέμισαν θλίψη και απαισιοδοξία γιατί βλέπουμε ότι ο αγροτικός κόσμος δεν έχει καταλάβει την πραγματική αιτία της δεινής θέσης στην οποία βρίσκεται.
Δεν είναι οι χαμηλές επιδοτήσεις που παίρνουν, ούτε οι καταχρήσεις στο φαύλο σύστημα προσδιορισμού και καταβολής τους. Από την εποχή που άρχισε η καταβολή τους (Προεκλογική περίοδος 1981, αν θυμάμαι καλά), ο ίδιος ο υποψήφιος τότε αρχηγός της Νέας Δημοκρατίας Γ. Ράλλης, μοίραζε τις επιταγές ταυτόχρονα με τις συγκεντρώσεις που πραγματοποιούσε, έχουν καταβληθεί τεράστια ποσά που δεν συνέβαλαν στον εκσυγχρονισμό των γεωργικών εκμεταλλεύσεων. Ο συμπαθής πολιτικός έχασε τις εκλογές και μια νέα Κυβέρνηση αναρριχήθηκε στην εξουσία εξαγγέλλοντας στα γρήγορα μέτρα τα οποία δεν είχε μελετήσει (απεργία καταστημάτων Κεντρικών Λαχαναγορών).
Τα πρώτα χρόνια, (1981-1984) θυμάμαι από την έρευνά μου για το Διδακτορικό σ ένα χωριό του κάμπου των Γιαννιτσών, τα μπαράκια με συντροφιά αλλοδαπών «αιθέριων» υπάρξεων, που φύτρωναν σαν μανιτάρια στους επαρχιακούς δρόμους της Κεντρικής Μακεδονίας. Με τις Γεωργικές Εφαρμογές και την γεωργική εκπαίδευση να πνέει τα λοίσθια της, οι αγρότες έπεσαν θύματα λαοπλάνων εκσυγχρονιστών και άρχισε ο ανταγωνισμός στα διαθέσιμα τρακτέρ. Το τρακτέρ (μέγεθος και αξία) έγινε ισχυρό σύμβολο κοινωνικού γοήτρου. Το απόγευμα τα έβλεπες να οδηγούνται από τα νεαρά κυρίως μέλη της οικογένειας για να παρκάρουν μερικές εκατοντάδες μέτρα μακριά από την κατοικία, στο καφενείο ή καφετέρια του χωριού. Μερικοί τα έδεναν μεταξύ τους με γερά συρματόσχοινα και έκαναν κόντρες για να δουν πιο θα παρασύρει το άλλο. Στο τέλος τους παρέσυραν όλους σε μια μη παραγωγική διαχείριση!. Βέβαια ήταν επιλογή και της τότε Κυβέρνησης. Όταν η ΕΕ ρώτησε τι ποσοστό της κοινοτικής ενίσχυσης του αγροτικού τομέα θα πάει για εκσυγχρονισμό των θεσμών και υποδομών και τι ποσοστό για άμεσες χρηματικές ενισχύσεις, έδωσαν έμφαση στο δεύτερο.
Οι επενδύσεις στους γεωργικούς ελκυστήρες είχαν και μια θετική επίδραση. Οι αγρότες στην προσπάθεια να εξασφαλίσουν αντικείμενο εργασίας για τα μεγαθηρια, άρχισαν να αναζητούν και να ενοικιάζουν όλο και περισσότερες γεωργικές εκτάσεις. Αυτό όμως με τη σειρά του οδήγησε σε μη επιθυμητές στρεβλώσεις (ραγδαία άνοδος των ενοικίων για προσοδοφόρες καλλιέργειες και αύξηση του κόστους παραγωγής).
Το αποτέλεσμα το γνωρίζουμε όλοι. Ο αγροτικός τομέας ζούσε μια ανεπανάληπτη ευημερία, αλλά βούλιαζε, σταδιακά και σταθερά, στην έλλειψη εκσυγχρονισμού, σε συνεχή αύξηση του κόστους παραγωγής και σε μείωση της παραγωγικότητας. Ταυτόχρονα, συνθήματα λαοπλάνων επικρατούσαν, «Όλα τα κιλά, όλα τα λεφτά». Τα προϊόντα της Ελληνικής γεωργίας, για σειρά ετών, απουσίαζαν από τις Ευρωπαϊκές αγορές. Η Ελληνική γεωργία παρήγαγε προϊόντα για τη χωματερή και όχι για την αγορά, χάνοντας τη θέση της από τις Ευρωπαϊκές αγορές. Ελαττωματικά και εξαιρετικά προϊόντα, ανακατωμένα συλλέγονταν στο χωράφι και χωρίς καμιά συσκευασία οδηγούνταν στη χωματερή με μερικούς επιτήδειους να ζυγίζουν δύο ή και περισσότερες φορές το κομιζόμενο φορτίο τους. Όλοι ήσαν ικανοποιημένοι από το φαγοπότι των Ευρωπαϊκών πόρων. Ελεγκτές και ελεγχόμενοι. Από τότε επικράτησε η άποψη ότι τα Ευρωπαϊκά κονδύλια είναι για να τα φάμε!. Δεν μας ένοιαζε η καλή τοποθέτηση των χρημάτων ή η απόδοση των χρηματοδοτούμενων έργων. Κλασσικό παράδειγμα η ίδρυση δεκάδων πανεπιστημιακών προγραμμάτων σπουδών σε ορισμένα τμήματα χωρίς να προβλέπεται η ύπαρξη δημόσιων πόρων για τη συνέχισή τους μετά τη λήξη της Ευρωπαϊκής χρηματοδότησης.
Είμαι απαισιόδοξος για τη λύση του αγροτικού προβλήματος στη χώρα μας. Σε καμιά από τις δεκάδες δημόσιες τοποθετήσεις δεν έγινε μνεία των ουσιαστικών προβλημάτων του αγροτικού χώρου τόσο από αγρότες όσο και από επαΐοντες. Εναποθέτω πλέον τις ελπίδες μου στη συγκρότηση της Επιτροπής Ειδικών για τη μελέτη των προβλημάτων του αγροτικού χώρου και την υπόδειξη μέτρων. Αναμένω τα σοφά μυαλά των ειδικών για να πάψω να ανησυχώ!.
You must be logged in to post a comment.